Türk Hava Yolları (THY)’de sessiz ama etkisi büyük bir değişim yaşandı. Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM)’nde İsrail’in Gazze saldırılarıyla binlerce masum insanın katledilmesinin ardından başlatılan boykot kararları, kamuoyunda oluşan hassasiyetle birlikte havacılık sektörüne de yansıdı. Bu süreçte Coca‑Cola ürünleri önce THY’nin iç hat uçuşlarından ve yurtiçindeki lounge’lardan kaldırıldı. Ardından kapsam genişledi ve THY, kısa süre önce yurtdışı uçuşlarında da aynı ürün grubunu servis etmeyi bıraktı. Böylece THY’de yıllardır süregelen bir dönem sona erdi.

Ancak bu değişim bir boşluk yaratmadı. THY, daha önce de uçuşlarında yer verdiği Pepsi ürünlerini tüm operasyon genelinde öne çıkararak yeni içecek dengesini kurmuş oldu. Yani gökyüzünde ikram sistemi kesintiye uğramadı; sadece marka tercihi değişti. Bu karar, ilk bakışta bir ürün değişimi gibi görünebilir. Oysa arka planda çok daha büyük bir sistem işliyor. Çünkü mesele sadece “hangi içecek veriliyor” değil. Asıl mesele, bu içeceklerin nasıl bir ölçek ve organizasyonla yönetildiği.

Bugün THY uçuşlarında, bir günde tüketilen içecek miktarına baktığınızda ortaya çıkan tablo oldukça çarpıcı. Yıllık veriler üzerinden yapılan hesaplamalar, günlük toplam içecek tüketiminin yaklaşık 90–100 ton seviyesine ulaştığını gösteriyor. Her gün gökyüzünde yaklaşık 90 ila 100 bin litre içecek tüketiliyor. Bunun yüzde 80–90’ını, uçuşlarda servis edilen alkolsüz ürünler; su, çay, kahve, meyve suyu ve gazlı içecekler oluşturuyor.

Bu hacim, orta ölçekli bir yerleşim yerinin günlük tüketimine yaklaşan bir seviyede. Ancak bu tüketim sabit bir noktada değil; sürekli hareket halinde, farklı iklim ve basınç koşullarında gerçekleşiyor. Bu ürünlerin ana tedarik yeri Türkiye olmasına rağmen, önemli bir kısmı da dünyanın çeşitli ülkelerinde uçulan şehirlerden tedarik ediliyor.

Havayolları, özellikle uzun menzilli uçuşlarda içecek planlamasını; uçuş süresi, yolcu sayısı, kabin doluluğu, rota ve iklim şartları gibi değişkenlere göre yapıyor. İşin operasyonel tarafı oldukça karmaşık. Bu devasa tüketim, yolcunun gözünde neredeyse görünmezdir. Kimse uçağa bindiğinde “Bugün burada kaç ton içecek tüketiliyor?” diye düşünmez. Ama o sistem, her uçuşta aynı hassasiyetle çalışmaya devam eder.

Bir bardak gazlı içecek, uçakta çoğu zaman fark edilmeden içilir. Ancak Türk Hava Yolları gibi küresel bir marka için o bardak sadece bir ikram değil; bir tedarik zincirinin, bir lojistik aklın ve bir marka tercihinin sonucudur. Coca‑Cola’nın gökyüzünden çekilmesi ve Pepsi’nin yeniden sahneye çıkması, basit bir ürün değişimi olarak okunmamalı. Bu karar, THY’nin hem kamuoyu hassasiyetini hem de operasyonel sürekliliğini aynı anda yönetme iradesinin açık bir göstergesidir.